به گزارش خبرگزاری بينالمللی قرآن(ايكنا)، «صادر نخستين از منظر امام خمينی(ره) و عرفا» نام كتابی است كه به قلم مرضيه رمضانی در 228 صفحه با شمارگان هزار عددی و با قيمت 9 هزار و پانصد تومان در چهار بخش از سوی انتشارات عروج منتشر شده است.
فيلسوفان اسلامی بر اساس مبانی و اصول خويش به مانند قاعده الواحد، صادر نخستين را موضوعی میدانند كه مقبول عرفا نيست و از سوی ديگر عرفای اسلامی با رويكردی كه دارند و همه چيز به جز خدا را ظهور و تجلی حق تعالی میدانند، در اين مسئله نظر ديگری دارند. در اين اثر نويسنده كوشيده است، مسئله صادر نخستين را از منظر فلسفه و عرفان با تكيه بر آراء و نظرات امام خمينی(ره) مورد بررسی قرار دهد.
در مسئله صادر نخست، سخن از چيستی و هستی امری است كه به عنوان نخستين فعل الهی و حلقه اتصال ميان كثرات با مبدأ هستی، ايفای نقش میكند. اين كتاب در راستای كاوش از اين مطلب در دو نظام فلسفی و عرفانی، در چهار بخش تنظيم شده است. بخش اول با عنوان «كليات» شامل مباحث مقدماتی، مفهومشناسی و گذری مختصر بر حيات علمی امام خمينی(ره) است.
بخش دوم با عنوان «صادر نخستين در هستیشناسی فلسفی» از سه فصل تشكيل میشود؛ در فصل اول به تفسير نظام وحدت و كثرت و در فصل دوم، به اصل علت و معلول پرداخته میشود. اين دو فصل از مقدمات مهمی هستند كه در تقرير قاعده «الواحد لايصدر عندالاالواحد» كه متولّی بحث از صادر نخست در نظام فلسفی است، نقش اساسی ايفا میكنند.
در اين دو فصل، نوع وحدت مبدأ هستی، وحدت حقه حقيقی، نوع فاعليت او، فاعليتی تام و بینياز از غير، نوع جعل حق، جعل بسيط و اثر چنين فاعلی در نزد متفكران اصالت وجودی، وجود صادر نخست و در نزد متفكران اصالت ماهوی، ماهيت صادر نخست معرفی میشود.
در فصل سوم با تقرير و اثبات قاعده الواحد، به مصداق صادر نخست در نظام هستی پرداخته میشود و نزد حكمای جمهور و صدرالمتألهين در حكمت متعاليه متقدم و همچنين ديدگاه تعليمی امام خمينی(ره) عقل اول به عنوان أحق موجودات به مقام صادر نخست شناخته میشود.
بخش سوم با عنوان «صادر نخست در هستیشناسی عرفانی» به بررسی تفاوتهای بنيادی هستیشناختی عرفانی با فلسفی میپردازد. در فصل اول آن، تحت عنوان «مبانی بحث» اصول هستیشناسی عرفانی چون نظريه وحدت شخصی وجود به جای تشكيك در وجود، تجلی و ظهور به جای نظريه علت و معلول و مظاهر وجود به جای ممكنات فلسفی تقرير میشود، با چنين بينشی صادر نخست به ظاهر نخست عرفانی متحول میشود.
بخش چهارم با عنوان «ديدگاه جمع فيلسوفان عارف» در فصل اول به تحليل نظريه جمع متفكرانی چون صدرالمتألهين و امام خمينی(ره) میپردازد كه در جهت توجيه وجيه دو قول فلاسفه و عرفا و جمع بين اقوال آنها در مصداق صادر نخست تلاش میكنند. در فصل دوم با استفاده از معنای لغوی كلمه «خلق»، نص صريح اهل معرفت و استشهاد به روايات ثابت میكند كه ساخت نفس رحمانی بسی والاتر از ساحت عقل اول است.