اگر به ابتدای خطبه همام در نهجالبلاغه بنگریم، همام از امام(ع) درخواست میکند تا صفات متقین را برایش بیان کند. حضرت ابتدا امتناع میکند اما همام با اصرار و طلبی از سر شوق میپرسد. در پایان خطبه که امام توصیف متقین را برای همام بیان میکند، او جان میدهد. امام(ع) فرمودند: پندهای رسای الهی با اهلش چنین میکند؟ چرا که این مواعظ، پندهایی است که انسان را به مقصد نهایی، یعنی لقای پروردگار میرساند.
میلاد حضرت علی(ع) فرصتی مغتنمی است تا کلمات نورانی ایشان، بهویژه در نهجالبلاغه، که مجموعهای از اندیشههای اخلاقی، سیاسی، اجتماعی و دینی است را بازخوانی کنیم و از آن پندهای اخلاقی برای ساخت زندگی بهتر بسازیم. به همین مناسبت، خبرگزاری ایکنا سلسله درسگفتارهایی با محوریت آموزههای اخلاقی و انسانی حضرت علی(ع) را با بیان سیدمحمدمهدی جعفری، نهجالبلاغهپژوه و استاد دانشگاه تهیه کرده است. در ادامه بخش نهم این درسگفتار را میخوانیم و میبینیم:
امیرالمؤمنین(ع) بر روی تقوا به معنای پرواپیشگی بسیار تکیه دارد؛ در واقع خمیرمایه و اصول سخنشان بیشتر بر تعریف تقوا و متقیان و ... است؛ در یکی از خطب و سخنانشان فرمودند: و من اخذ بالتقوی عنه شدائده بعد ذنوبها؛ هر کسی که پرواپیشگی کرد، سختیها از او دور شوند بعد از نزدیکشدنش؛ له الامور بعد مرارتها؛ کارها برایش شیرین شود بعد از تلخ شدنش؛ وانفرجت امواج و موجها گشوده شود بعد از بر هم انباشتهشدنش، یعنی امواج گرفتاری همینطور که بر دوش او انباشته شده است اگر تقوا پیشه کند و خدا را در نظر داشته باشد یکی بعد از دیگری گشوده خواهد شد.
پس از آن دشواریها برای او به آسانی گراید و باران بزرگواری و ارزش پیوسته بر او ببارد بعد از بازایستادن و خشک شدنش.
مهربانی به او روآورد بعد از بلعیدنش و تفجرت علیه النعم؛ چشمه بهرهها و نعمتها بر او روان شود بعد از در زمین فرورفتنش.
علیه البرکه بعد ازازه؛ و باران برکت با دانههای درشت بر او ببارد بعد از ریزباریدنش و اینها همه نتیجه تقواپیشگی و توجه داشتن به خدا و انجام وظیفه برای خدا است.