فردوسی مشهدی در این جلسه به شرح انتقادی تفسیری از شمس تبریزی در مقالات پرداخت که با توجه به برخی از آیات قرآن در تفسیرهای مفسران صورت گرفته و بهویژه با محوریت آیه « الرَّحْمنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوى» (سوره طاها، آیه 5) به دوگانه «محکم» و «متشابه» معطوف شده است.
وی با اشاره به اینکه تعبیر دوگانه «محکم» و «متشابه» سرچشمه قرآنی دارد، به توضیح مفهوم این دوگانه و برخی از مصداقهای آنها در قرآن پرداخت و گفت: آیات متشابه را ذیل آیات محکمه باید فهمید وگرنه، مفسر به دام نوعی ظاهرگرایی و تجسیم درباره خداوند فرو میافتد. شمس در این بخش برگزیده، خودش تفسیر ویژهای برای آیات مطرح شده در گفتارش پیشنهاد نمیکند، اما از مخاطب میپرسد: مفسران چه چیزی درباره آیاتی مانند آیه «استوای خدا بر عرش» گفتهاند؟ چه گرهی را گشودهاند؟
همین ظاهرگرایی موجب شده است که بگویند: کیفیت استوای خداوند نزد ما مجهول است و سؤال دربارهاش بدعت است؛ پس بگذاریم و بگذریم. شمس تبریزی میگوید: معنای این آیات را با توجه به ظاهر الفاظ نمیتوان دریافت، بلکه برای دریافت معانی آنها، گشودگی قلب و راهیابی به جهان رازها و خوانش معنای آیات از لوح محفوظ لازم است.
فردوسی مشهدی با توجه به بخش دیگری از گفتار شمس تبریزی درباره آیات نخستین سوره طاها و معانیای که شمس به نقل از مفسران درباره این کلمه (طه) گزارش کرده است، این بخش مقالات را تداعیگر این بیت مولانا در مثنوی معنوی خواند که گفته است: «معنی قرآن ز قرآن پرس و بس/ وز کسی آتش زده است اندر هوس.»
جلسات شرح مقالات شمس در بستر فضای مجازی (روبیکا) برگزار میشود و علاقهمندان برای اطلاع از محتوای برگزیده و زمان برگزاری جلسه، میتوانند به نشانی «eitaa.com/Shams_Quotes» یا «t.me/Shams_Quotes» در پیامرسانها مراجعه کنند.
انتهای پیام