به گزارش خبرگزاری بینالمللی قرآن(ایکنا) از زنجان، در نیمه دوم قرن ششم هجری یکی از بزرگترین فلاسفه عالم در ایران ظهور کرد، چنانکه تنها به دلیل وجود او میتوان قرن ششم را یکی از مهمترین ادوار تاریخ فلسفه به شمار آورد؛ این فیلسوف شهیر، شهابالدین ابوالفتوح یحییبن حبشبن امیرکالسهروردی فیلسوف بزرگ ایران است که در سال 549 در ناحیه سهرورد واقع در نزدیکی زنجان متولد شد و در سال 587 در حالیکه بیش از 38 سال از عمرش نگذشته بود، در حلب به فرمان صلاحالدین ایوبی و با تحریک متعصبان به قتل رسید.
این فیلسوف بزرگ، حکمت و اصول فقه را نزد استاد فخرالدین عمررازی در شهر مراغه فرا گرفت، در علوم حکمی و فلسفی او حد زمان و سرآمد دوران شد، به وحدت ذهن و پاکدلی و نیکاندیشی بر بسیاری از حقایق تحقیق کرد و به همین سبب او را «الموید بالملکوت» لقب دادند.
شهابالدین سهروردی، بزرگترین فیلسوفی است که حکمت اشراق را به منتهای کمال رساند و به همین سبب او را «شیخ اشراق» لقب دادند.
منشأ حکمت اشراق، فلسفه افلاطون است که بعد از وی در حوزه علمی اسکندریه به وسیله نوافلاطونیان تجدید شد و در عهد خسرو انوشیوروان بر اثر مهاجرت عدهای از فلاسفه مدرسه آتن، در ایران پراکنده شد.
نظریه سهروردی، التقاطی است؛ زیرا او تنها از نظر افلاطون و پیروان او استفاده نکرده، بلکه چنانکه خود بارها اشاره کرده است از فلسفه متداول در ایران نیز استفاده شایانی برده و این طریق همان است که سهروردی در آثار خود از آن به طریق «خسروانی» تعبیر میکند.
شیخ شهابالدین سهروردی کمال آدمی را در ریاضت و راهنمایی ذوق میداند و مطلوب را از راه عیان و طریقت میجوید و در یکی از اشعار خود چنین میگوید «هان تا سررشتۀ خرد گم نکنی / خود را ز برای نیک و بد گم نکنی / رهرو تویی و راه تویی منزل تو / هشدار که راه خود به خود گم نکنی».
شهرزوری از شاگردان سهروردی، 49 کتاب و رساله به زبان فارسی و عربی به استاد خود نسبت داده است که مهمتر از همه یعنی آنها که به واقع نماینده کامل و معرف گویای حکمت شیخ اشراق است، «حکمتالاشراق التلویحات»، «مقاومات المشارع و المطارحات»، «رسالةالعشق»، «رسالةلعشق»، «رساله آواز پر جبرئیل»، «رساله عقل سرخ» و «صفیر سیمرغ» و «رساله یزدان شناخت» است.